Sprinkler sistemleri binanın içinde başlayan yangınlar için tasarlanır. Doğal alanla iç içe kurulmuş tesislerde ise senaryo tersine dönebiliyor: yangın dışarıda başlıyor ve binaya yaklaşıyor. Bu durumda iç sistem geç kalıyor.
Senaryonun tersi
Bir sprinkler başlığı, bulunduğu hacimdeki sıcaklık yükseldiğinde açılır. Yangın dışarıda ilerlerken bina içindeki sıcaklık uzun süre değişmez; başlık açılmaz. Alev binaya girdiğinde ise iş, iç sistemin tasarlandığı senaryodan farklı bir noktaya gelmiş olur.
Bu yüzden doğal alanla komşu tesislerde koruma, binanın dışından başlıyor. İç sistem gerekli ve yararlı; ancak dış senaryonun tek cevabı değil.
Bina çevresi
Binanın hemen çevresindeki alanın yanıcı örtüden arındırılmış olması, en etkili tek önlem. Kuru ot, çalı, istiflenmiş odun ve yakıt tankları binaya belirli bir mesafede tutulmalı. Bu mesafe arazi eğimine göre değişiyor: eğim yukarı doğruysa yangın daha hızlı yaklaşıyor.
Keşifte bina çevresini dolaşıp bu unsurları kayda geçiriyoruz. Öneriler basit ve uygulanabilir oluyor; çoğu, bir bakım işi olarak yürütülebiliyor.
Çatı ve açıklıklar
Dıştan gelen bir yangında binaya ilk giren şey genellikle alev değil, rüzgârın taşıdığı kıvılcım. Çatı örtüsündeki boşluklar, havalandırma açıklıkları, saçak altları ve açık kalan pencereler bu kıvılcımın giriş noktaları.
Bu noktaların kapatılması ya da uygun ızgaralarla korunması, teknik bir sistem kurmaktan çok daha ekonomik ve çoğu zaman daha etkili. Kontrol listemizde bu kalemler ayrı bir başlık olarak yer alıyor.
Dış su kaynağı
Dıştan gelen bir yangında bina çevresine su verebilmek gerekiyor. Hidrant yerleşimi, hortum uzunluğu ve binanın çevresinin dolaşılabilir olması bu açıdan değerlendiriliyor. Yalnız iç sistemi olan bir tesis, dışarıya su veremeyebiliyor.
Kontrolde bakılanlar
| Kalem | Ne yapılır | Kayda geçen |
|---|---|---|
| Çevre örtüsü | Mesafe ve eğim değerlendirilir | Temizlenecek alan |
| Çatı açıklıkları | Kıvılcım girişi taranır | Kapatılacak noktalar |
| Saçak ve havalandırma | Izgara durumu | Eksik korumalar |
| Hidrant yerleşimi | Çevre erişimi ölçülür | Ulaşılamayan cepheler |
| İç sistem | Standart sprinkler kalemleri | Ölçülen değerler |
Planlama
Çevre değerlendirmesini kuru mevsim öncesine yazıyoruz. İç sistem kalemleri yıl içinde uygun bir tarihte yürütülüyor.
Tunceli tesisiniz için kararın dayanağını hidrant sistemleri, tarihi yapı çözümleri sayfalarında yazdık.
Merkez, Pertek ve Çemişgezek aynı Doğu Anadolu turunda gruplanıyor. Mevcut sisteminizi inceleyelim: Tunceli için iletişim formu ya da 0312 385 15 66. Tunceli için dönüşü aynı gün yapıyoruz.
Sık Sorulan Sorular
İç sprinkler dıştan gelen yangını durdurur mu?
Durdurmaz. Başlık ancak bulunduğu hacimde sıcaklık yükseldiğinde açılır; yangın dışarıda ilerlerken iç sıcaklık uzun süre değişmez.
En etkili önlem ne?
Binanın hemen çevresindeki alanın yanıcı örtüden arındırılması. Kuru ot, çalı, istiflenmiş odun ve yakıt tankları binaya belirli bir mesafede tutulmalı.
Mesafe neye göre belirleniyor?
Arazi eğimine göre değişiyor; eğim yukarı doğruysa yangın binaya daha hızlı yaklaşıyor.
Binaya ilk ne giriyor?
Genellikle alev değil, rüzgârın taşıdığı kıvılcım. Çatı boşlukları, havalandırma açıklıkları, saçak altları ve açık pencereler giriş noktaları.
Dışarıya su verebilmek gerekiyor mu?
Gerekiyor. Hidrant yerleşimi, hortum uzunluğu ve bina çevresinin dolaşılabilir olması değerlendiriliyor; yalnız iç sistemi olan tesis dışarıya su veremeyebiliyor.