Konvansiyonel yangın alarm paneli nasıl seçilir, adresliye ne zaman geçilir?
Kaç zonlu panel almalı? Zon (bölge) sayısını bina belirler. Konvansiyonel sistemde alarm panelde yalnız bölge olarak görünür; "yangın nerede?" sorusunun cevabı, zon sınırlarının ne kadar dar çizildiğine bağlıdır. Genel kural olarak bir zon, çok küçük binalar dışında tek bir katla sınırlı tutulur; merdiven kovası gibi düşey hacimler genellikle kendi zonunda toplanır ve zonun alanı, gelen ekibin alarm kaynağını kısa sürede bulabileceği büyüklükte kalır. Zonları sayın, yeni mahaller için yedek bırakın ve buna uyan paneli seçin: katalogda 1, 2, 4, 8, 12, 16, 28 ve 32 bölgeli modeller var, bazıları ek kartla 48 bölgeye kadar genişliyor. Zon sayısı büyüyorsa ya da "hangi odada?" sorusuna cevap aranıyorsa adresli sistemi de fiyatlandırın. Paneller EN 54-2 ve EN 54-4 kapsamında belgelenir.
Seçim rehberi ve sık sorulanlar
Bölge sayısına göre seçim (katalogdan örneklerle)
| Bölge sayısı | Ne zaman | Katalogdan örnek | Dikkat |
|---|---|---|---|
| 1–2 bölge | Tek katlı dükkân, küçük ofis, müstakil küçük yapı | Global ORION-MINI-1 ve Asenware AW-CFP2166-1 (1 bölge); Bosch FPC-500-2, Detnov CCD-020, Mavili ML-22102, Teknim TFP-3122 (2 bölge) | Genişleme payı çok dardır; bina büyüyebilecekse 4 bölgeli model seçin. |
| 4 bölge | İki-üç katlı küçük binalar | Detnov CCD-040, Mavili ML-22104, Kentec Sigma CP4, Teknim TFP-4404 (metal kasa) | Bölge başına bağlanabilecek dedektör sayısı föyde yazar (CCD-040’ta 32). |
| 8 bölge | Kat bazında ayrım istenen orta ölçekli binalar | Global ORION-8, Teletek MAG8, Teledata FD9008 | Bölge kapasitesi modele göre değişir: MAG8’de bölge başına 20 dedektör (SensoMAG serisiyle 32). |
| 12–16 bölge | Kat ve bölümü fazla binalar, kablosu korunarak yenilenen tesisler | Finder FF CF408 (4, 8, 12 ya da 16 zon), Efire ECP 1016, Mavili ML-22116/M (marin) | Bu ölçekte adresli sistemle kablo, işçilik ve arıza bulma farkını karşılaştırın. |
| 28–32 bölge, 48’e kadar | Çok bölümlü büyük yapılar, mevcut konvansiyonel tesisatın büyütülmesi | Global ORION-28-PLUS ve ORION-32-PLUS (genişleme modülleriyle 48 bölge) | Her bölge ayrı kablo demektir; aynı bina için adresli çözümün maliyetini de isteyin. |
Panelde bakılacak çıkışlar
| Özellik | Ne işe yarar | Dikkat |
|---|---|---|
| Siren çıkışları | Konvansiyonel sirenleri doğrudan sürer | Kaç çıkış olduğu ve her çıkışın kaç sireni besleyebildiği föyden hesaplanır; hatlar kopukluk ve kısa devreye karşı denetlenir (BYKHY Madde 74/2). |
| Programlanabilir röleler | Klima durdurma, asansör indirme, damper kapatma, yangın kapısı bırakma | Yetmezse ek kartla artırılır; katalogda 4 ve 12 röleli ek modüller var. Kontak değerleri kumanda edilen cihaza uygun olmalı. |
| Yangın ve arıza iletimi | Alarmın itfaiyeye ya da izleme merkezine, arızanın bakım sorumlusuna iletilmesi | İletim cihazları EN 54-21 kapsamındadır; BYKHY Madde 76/1-c itfaiyeye haberi direkt hat ya da başka bir iletişim ortamı üzerinden veri iletişimiyle öngörür. |
| Akü ve şarj devresi | Şebeke kesildiğinde sistemi ayakta tutar | Akü kapasitesi bekleme ve alarm akımları ile tasarımda belirlenen yedek süreden hesaplanır, güç kaynağı EN 54-4 belgeli olmalı ve seçilen aküyü şarj edebilmelidir; kasaya sığmayan akü için üreticinin harici akü kabini kullanılır, akünün pakete dahil olup olmadığını teklifte kontrol edin. |
Devreye alma kontrol noktaları
- Her zonun adı (kat, mahal) panel etiketine ve bina planına yazılır.
- Her zon hattının ucundaki hat sonu (EOL) elemanı yerinde olmalı; hat açılıp kısa devre edilerek panelin arıza verdiği denenir.
- Her dedektör ve buton denenir, alarmın doğru zonda göründüğü kontrol edilir; tek kişiyle yürüme testi yapılabilen modeller bu işi kısaltır.
- Siren hatları ve röle senaryoları alarmda çalıştırılır. Şebeke kesildiğinde panelin aküyle çalıştığı, şebeke varken akü ayrıldığında da akü arızası uyarısı verdiği görülür.
Sık sorulanlar
Konvansiyonel panele adresli dedektör bağlanır mı?
Bağlanmaz. Konvansiyonel zon hattı yalnız hattın durumunu (normal, alarm, arıza) izler; adresli dedektörün panelle haberleşeceği protokolü taşımaz. Adresli dedektör, aynı protokolü kullanan adresli panelin loop’una bağlanır. Tersi bazı sistemlerde mümkündür: adresli panele ait zon arayüz modülüyle mevcut konvansiyonel dedektör grupları loop’a bağlanabilir; uyum üreticinin listesinden doğrulanır.
Bir zona kaç dedektör bağlanır?
İki sınır vardır. Birincisi panelin elektriksel kapasitesidir ve föyde yazar: katalogdaki örneklerde bölge başına 32 dedektör (ORION-28/32-PLUS, CCD-040) ya da 20 dedektör (MAG8; SensoMAG serisiyle 32) görülür. İkincisi tasarım sınırıdır: TSE CEN/TS 54-14:2018’e göre bir bölge 2.000 m²’yi aşmamalı, tek bir kısa devre ya da kopukluk 32’den fazla dedektörü ya da 10’dan fazla butonu devre dışı bırakmamalıdır; zon tek katı aşmamalı ve alarm kaynağı hızla bulunabilmelidir. Zon hattındaki kısa devre o zonun tamamını, kopukluk ise kopuk noktadan sonrasını devre dışı bırakır; bu yüzden büyük bir zonu doldurmak yerine bölmek daha güvenlidir.
Konvansiyonel panelden adresli sisteme ne zaman geçilmeli?
Zon sayısı büyük panellerin sınırına yaklaşıyorsa, alarmın hangi odadan geldiğini bilmek gerekiyorsa (otel, yurt, hastane, çok odalı ofis katları), kat ya da bölüm bazında tahliye ve çok sayıda kumanda isteniyorsa ya da zon kabloları zaten yenilenecekse adresli sistem öne çıkar. Kablo sağlam ve bina küçükse konvansiyonel sistemi büyütmek çoğu zaman daha ekonomiktir. İki seçeneği aynı keşifle karşılaştırmalı fiyatlandırabiliriz.
Konvansiyonel yangın alarm paneli fiyatını ne belirler?
Bölge sayısı ve genişleme imkânı, kasa (ABS ya da metal), siren ve röle çıkışlarının sayısı, ek röle kartları, marin gibi özel belgeler ve akünün pakete dahil olup olmadığı fiyatı belirler. Tesisatın toplam tutarında ise dedektör, buton ve siren sayısıyla her bölge için çekilen kablo ağır basar. Zon listesini ve kat planını paylaşırsanız panel, cihaz ve işçiliği kalem kalem gösteren teklif hazırlarız.