Rize’de tesislerin bir bölümü akarsu kenarında kurulu ve yangın suyunu doğrudan bu kaynaktan alabiliyor. Kâğıt üstünde sınırsız bir kaynak; gerçekte debisi mevsime göre değişen, içinde katı madde taşıyan ve emiş düzeni özen isteyen bir kaynak.
Kaynağın ölçülmesi
Akarsu debisi yıl içinde büyük fark gösterir. Yangın sisteminin dayanacağı değer, yılın en bol olduğu dönem değil, en düşük olduğu dönemdir. Bu değer bilinmeden yapılan bir tasarım, yaz aylarında karşılığı olmayan bir hesaba dayanır.
Keşifte kaynağın yıl içindeki seyri hakkında bilgi topluyor, mümkünse düşük dönemde ölçüm yapıyoruz. Belirsizlik varsa açık kaynağı tek başına değil, bir ara depo ile birlikte kurgulamayı öneriyoruz.
Emiş ve süzgeç
Açık kaynaktan çekilen su temiz değildir: yaprak, dal, kum ve çakıl taşır. Emiş noktasındaki süzgeç bu maddeleri tutar, ancak kendisi de tıkanır. Tıkanan bir süzgeç, ihtiyaç anında debiyi doğrudan düşürür.
Bu yüzden süzgecin ulaşılabilir olması ve düzenli temizlenmesi gerekiyor. Ulaşılamayan bir süzgeç, temizlenmeyen bir süzgeçtir. Keşifte erişim düzenini de değerlendiriyoruz.
Su seviyesi ve pompa
Kaynak seviyesi düştüğünde pompa ile su arasındaki yükseklik farkı büyür. Belirli bir noktadan sonra pompa suyu çekemez hâle gelir. Bu sınırın nerede olduğunun bilinmesi, kuraklık dönemlerinde neyle karşılaşılacağını önceden gösteriyor.
Ölçümü keşifte yapıyor, sonucu bir seviye değeri olarak rapora yazıyoruz. Tesis, seviyeyi izleyerek kritik noktaya yaklaşıldığını görebiliyor.
Yağış ve taşkın
Aynı kaynak taşkın dönemlerinde emiş yapısına zarar verebiliyor. Emiş borusunun ve süzgecin taşkına karşı korunması, açık kaynak kullanan tesislerde ayrı bir kalem. Hasar gören bir emiş yapısı, sistemin tamamını devre dışı bırakıyor.
Kontrolde bakılanlar
| Kalem | Ne yapılır | Kayda geçen |
|---|---|---|
| Kaynak debisi | Düşük dönem değeri alınır | En düşük debi |
| Süzgeç | Erişim ve temizlik durumu | Temizlik tarihi |
| Su seviyesi | Emiş sınırı hesaplanır | Kritik seviye |
| Emiş yapısı | Taşkın hasarı taranır | Onarım listesi |
| Ara depo | Varlığı ve hacmi | Tampon süresi |
Planlama
Kaynak ölçümü mevsime bağlı olduğu için ziyaretleri iki döneme ayırıyoruz. Düşük debi dönemi ölçüm için, diğer dönem kapsamlı kalemler için kullanılıyor.
Rize tesisiniz için konunun teknik tarafını yangın pompası, periyodik kontrol sayfalarında ele aldık.
Merkez, Pazar ve Çayeli aynı Doğu Karadeniz programında toplanıyor. Keşif talebinizi şu kanallardan iletebilirsiniz: Rize için iletişim formu ya da 0312 385 15 66. Rize için ilk adım envanter çıkarmaktır.
Sık Sorulan Sorular
Akarsudan yangın suyu alınabilir mi?
Alınabilir ama tasarım, yılın en bol olduğu döneme değil en düşük debiye dayanmalı. Belirsizlik varsa açık kaynak bir ara depo ile birlikte kurgulanıyor.
Süzgeç neden bu kadar önemli?
Açık kaynaktan gelen su yaprak, dal, kum ve çakıl taşır. Süzgeç bunları tutar ama kendisi de tıkanır; tıkanan süzgeç ihtiyaç anında debiyi doğrudan düşürür.
Su seviyesi düşerse ne olur?
Pompa ile su arasındaki yükseklik farkı büyür ve belirli bir noktadan sonra pompa çekemez hâle gelir. Bu sınır ölçülüp bir seviye değeri olarak rapora yazılıyor.
Taşkın sistemi etkiler mi?
Emiş borusuna ve süzgece zarar verebilir. Hasar gören bir emiş yapısı sistemin tamamını devre dışı bırakır; taşkına karşı koruma ayrı bir kalem.
Ara depo şart mı?
Şart değil ama kaynağın debisi belirsizse tampon sağlıyor. Hacminin kaç saatlik bir süreyi karşıladığı keşifte hesaplanıp yazılı veriliyor.