Kısa cevap: ulusal mevzuatta her işyerine hırsız alarmı kurmayı zorunlu tutan genel bir hüküm bulunamadı. Açık şart kuyumcu için var: İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin kuyum alım, satım ve onarım iş yerlerinde aradığı şartlardan biri “Çelik kasa, vitrin, banko kasa, kırılmaz vitrin camı ve alarm sistemi bulunacaktır” hükmüdür (EK-1 (R) 1.3); 1.5 sistemin çalışır tutulmasını işletmeciye bırakır, bakım ve onarımın her yıl düzenli olarak yaptırılmasını ister. Metin alarmın izleme merkezine ya da kolluğa bağlanmasını, bir standardı, dereceyi ya da panik butonunu şart koşmaz. Patlayıcı madde üretim işyerinde ve tıbbi ve sağlık ürünü amaçlı kenevir yetiştiriciliği tesisinde de alarm aranır; akaryakıt istasyonu, banka şubesi, eczane ve döviz bürosu için ulusal bir alarm hükmü bulunamadı, yerel şart için ilinizin valilik kararına bakın.
Zorunlu mu? Madde Numaralı Tablo
Tablo, mevzuat.gov.tr tam metin aramalarına (06.10.2026) ve bulunan metinlerin okunmasına dayanır. “Hırsız alarm” ve “hırsızlık alarm” aramaları sonuç vermedi; “alarm sistemi” ifadesi 54 metinde geçer, bunlardan hırsız alarmını isteyenler aşağıdadır.
| Faaliyet | Hüküm | Ne ister? | Ne istemez? |
|---|---|---|---|
| Kuyumcu (kuyum alımı, satımı, onarımı) | Ruhsat yönetmeliğinin kuyum bölümü: EK-1 (R) 1.3 ve 1.5 (2022’de eklendi) | Çelik kasa, vitrin, banko kasa ve kırılmaz vitrin camıyla birlikte alarm sistemi; sistemlerin çalışır tutulması, her yıl düzenli bakım ve onarım | Standart, derece, izleme merkezi ya da kolluk bağlantısı, panik butonu |
| Patlayıcı madde üretim ve işleme işyeri | Tekel Dışı Bırakılan Patlayıcı Maddelerle Av Malzemesi ve Benzerlerinin … Tüzük, md. 5 (P) bendi | Kuruluş izni için “İş yeri alanını sınırlayan tüm çevrenin harekete duyarlı sensörler ile çalışacak aydınlatma ve alarm sistemi ile birlikte ayrıca, kameralarla bir merkezden izlenecek şekilde düzenlenmiş donanımların kurulduğunu gösterir belge” | Tüzüğün md. 25 ve 105’teki “alarm cihazları” yangın içindir; bu satırla karıştırılmaz |
| Tıbbi ve sağlık ürünü amaçlı kenevir yetiştiriciliği | Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolüne Dair Yönetmelik (RG 31.01.2026), md. 11/1-b | Yetiştiricilik “Çepeçevre kamera sistemleri ile kontrol edilebilen, yeterli ışıklandırma ve alarm sistemi olan” kapalı tesislerde yapılır | Alarmın türü ve bağlantısı |
| Bakanlıklar ve kapsamdaki kamu ve özel kuruluşlar | Sabotajlara Karşı Koruma Yönetmeliği, md. 11/e (1988; dayandığı 2495 sayılı Kanun, 5188 sayılı Kanunun 27. maddesiyle yürürlükten kaldırıldı, bugünkü uygulanabilirliği hukuki yorum ister) | Sabotaja karşı tedbirler arasında “Elektronik veya uygun görülecek diğer alarm sistemlerinin kullanılması” | Her tesis için ayrı bir kurulum şartı biçiminde yazılmamıştır (bizim okumamız) |
| MEB’e bağlı ortaöğretim kurumu | Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği, md. 218/1 (okul güvenliği) | Okul güvenliği için “kamera ve alarm sistemlerinden de yararlanılarak gerekli tedbirler alınır” | Kurulum ya da teknik şart |
Ulusal Hüküm Bulunamayanlar
- Döviz bürosu: kambiyo mevzuatındaki 2018-32/45 sayılı Tebliğ md. 26 kamera ve görüntü kayıt sistemini zorunlu tutar; Tebliğde de Hazine ve Maliye Bakanlığının 2025/2 sayılı kamera genelgesinde de “alarm” kelimesi geçmez. A grubu yetkili müesseselerde şube varlıkları için “sigorta dâhil olmak üzere gerekli güvenlik önlemleri” aranır (md. 15/3-ç); alarm adıyla sayılmaz.
- Eczane: taramada eczaneye özgü bir alarm hükmü bulunamadı. Ecza depolarını düzenleyen Ecza Ticarethaneleri ve Ecza Ticarethanelerinde Bulundurulan Ürünler Hakkında Yönetmelikteki alarm, depoda sıcaklık ve nem sınır dışına çıkınca uyarı veren alarmdır (md. 17/2); “Saklama ve nakliye ile ilgili hususlar” başlıklı maddenin 17/3 fıkrası ürünlerin hasar görmesine ve çalınmasına karşı “gerekli önlemler” ister, alarmı adıyla saymaz.
- Banka şubesi: soygun alarmını adıyla isteyen ulusal bir hüküm bulunamadı; Bankaların Bilgi Sistemleri ve Elektronik Bankacılık Hizmetleri Hakkında Yönetmeliğin 42. maddesinin 2. fıkrasındaki alarm, ATM’de kart kopyalamayı önleyen çözümün alarmıdır. Özel güvenlik izni verilen yerlerde il özel güvenlik komisyonu “gerekli hallerde diğer fizikî ve aletli güvenlik tedbirlerini” belirleyebilir (5188 sayılı Kanun md. 3), mülki idare amiri de kamu güvenliği gerektirdiğinde bu yerlerdeki özel güvenlik tedbirlerini denetleyip yetersiz bulursa ek önlem aldırabilir (md. 6/1); bu kararları taramadık.
- Akaryakıt istasyonu, market, mağaza, ofis, depo: ulusal hüküm bulunamadı.
- Elektrik projesi: hırsız alarm sistemleri, elektrik iç tesisleri projesinde çizilebilecek sistemlerin listesindedir (Elektrik İç Tesisleri Proje Hazırlama Yönetmeliğinin 9. maddesi, g bendi). Aynı madde bu sistemlerin hepsinin veya bir kısmının “yapı cinsine, kullanım amacına göre geçerli yasa ve yönetmelikler çerçevesinde, işverenin istekleri de dikkate alınarak” projelendirileceğini yazar; bizim okumamızla tek başına zorunluluk getirmez.
- Yangın yönetmeliği: “alarm sistemi zorunlu mu” aramasında çıkan Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik yangın algılama içindir; metinde “hırsız” kelimesi geçmez.
Valilik kararları: yerel şartlar ilden ile değişir. Örnek olarak açtığımız Malatya Valiliğinin 22.02.2022 tarihli ve 2022/1 sayılı kararı, dayanakları arasında 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu’nu sayar ve kuyumcu, döviz bürosu ve eczane dahil birçok işyerine güvenlik kamerası şartı getirir; metinde alarm hükmü yoktur. Diğer illerin kararlarını taramadık: işyerinizin bulunduğu ilin valiliğine, kuyumcuda ayrıca ruhsat aşamasında görüşü alınan kolluğa sorun.
Kuyumcu Maddesi Satır Satır
- 1.3: alarm sistemi; çelik kasa, vitrin, banko kasa ve kırılmaz vitrin camıyla aynı cümlede, birlikte aranır.
- 1.4: kamera kayıt sistemi ayrı bir şarttır; ayrıntısı kamera zorunlu mu rehberinde.
- 1.5: 1.3 ve 1.4’teki sistemlerin “çalışır vaziyette tutulması” işletmecinin sorumluluğundadır; bakım ve onarımı işletmeci her yıl düzenli olarak yaptırır. Yükümlülük alarmı ve kamerayı birlikte kapsar.
- 1.6: açılacak yer için yetkili kolluk kuvvetinin genel güvenlik ve asayiş yönünden görüşü alınır; kolluk görüşünü mülki idare amiri vasıtasıyla yedi gün içinde bildirir.
- 2: genel şartlar ile bu bölümdeki ilave şartlar ruhsat verilmeden önce yerinde kontrol edilir.
Metinde olmayanlar da net: alarmın bir izleme merkezine ya da kolluğa bağlanması, bir standart (ör. EN 50131) ya da güvenlik derecesi, panik butonu, siren tipi, akü süresi. “Kuyumcu ve döviz bürosu ruhsatı için izleme merkezine bağlı alarm şarttır” biçiminde dolaşan bilgi bu metne dayanmaz; döviz bürosu için alarm hükmü zaten bulunamadı. Bakım sıklığında Yönetmeliğin ölçüsü “her yıl”dır; standardın dereceye göre verdiği ziyaret sıklığı (ikincil kaynak) alarm neden öter rehberinde.
Bölge Bölge İşyeri Kurgusu
Panelde her korunan nokta bir bölgedir; bölgenin tipi, alarm anında ne olacağını ve sistem kapalıyken çalışıp çalışmayacağını belirler. Kuyumcu, mağaza ya da depo için bir plan şöyle kurulur:
| Nokta | Algılanan | Cihaz | Kurgu notu |
|---|---|---|---|
| Kepenk | Kaldırılma, zorlama | Kepenge uygun manyetik kontak; darbe ya da titreşim dedektörü | Kepenkte aralık geniş ve hareketlidir; kontak tipi ve mıknatıs aralığı föyden seçilir (manyetik kontak) |
| Giriş kapısı | Açılma | Kapı tipine uygun manyetik kontak | Giriş gecikmesi yalnız bu güzergâha verilir; öteki bölgeler anında alarm üretir |
| Vitrin, cam cephe | Kırılma | Akustik cam kırılma ya da cama yapışan şok dedektörü | Camın türü (lamine, temperli) dedektör föyündeki uyumlu cam listesinde aranır (cam kırılma dedektörleri) |
| Çelik kasa, banko kasa | Darbe, delme, sökme, kapağın açılması | Titreşim (sismik) dedektörü; kapakta kontak | Mesai içinde de izlenecekse ayrı bölüme ya da sürekli çalışan bölgeye bağlanır |
| Satış alanı, depo | Kapanıştan sonra hareket | PIR ya da dual dedektör | Klima, ısıtıcı ve hareketli reklam panosu görüş alanının dışında kalır (PIR dedektör) |
| Banko, kasiyer | Soygun | Sabit ya da kablosuz panik butonu | Sistem kapalıyken de alarm üreten bölge; sessiz ya da sesli |
| Arka kapı, asma tavan, havalandırma | Gözden kaçan giriş | Kontak ya da hareket dedektörü | Keşifte komşu duvar ve çatı da kontrol edilir |
Bölümleme ve kodlar: satış alanı, depo ve ofis farklı saatlerde kullanılıyorsa panel bölümlere (partition) ayrılır, her bölüm ayrı kurulup kapatılır. Her çalışana ayrı kullanıcı kodu verilir; ortak kod kimin açıp kapattığını gizler, ayrılan çalışanın kodu hemen silinir. EN 50131’e dayanan Türkçe EMO bildirisine göre (ikincil) olay kaydı derece 2’de 250 olay, derece 3’te 500 olay ve kullanıcı kimliği tutar. Kamu şartnamesi örneği olarak Kültür ve Turizm Bakanlığının 2018 şartnamesi ana panelde en az 8 bağımsız bölüm, en az 40 kullanıcı ve otomatik zaman ayarlı kurma ister; değerler o şartnameye özgüdür.
Derece: Türkiye’de işyeri türüne EN 50131 güvenlik derecesi bağlayan bir mevzuat bulunamadı. Aynı bildiriye göre AB ülkelerinde dereceye risk değerlendirme merkezleri ve sigorta kurumları karar verir; bir binada farklı dereceli alt sistemler kurulabilir, binanın derecesini en düşük dereceli cihaz belirler ve karma kurguda panel ile tuş takımı en yüksek dereceli bölgenin içinde durur. Bildirinin örneği bir bankadır: kasa ve ATM alanı derece 4, danışma ve gişeler daha düşük. Kavramın kendisi: hırsız alarm sistemi nedir.
Panik Butonu, Sessiz Alarm ve Zorlama Kodu
Panik butonu işyeri açıkken, yani sistem kapalıyken kullanılır; bu yüzden kurulu olsun olmasın her an alarm üreten bir bölge tipine bağlanır (adı panele göre değişir). Yeri, çalışanın dikkat çekmeden ulaşabileceği bir noktadır, örneğin banko altı; kablosuz model çalışanın üzerinde taşınabilir.
- Sessiz ya da sesli: sessiz tanımda siren çalmaz, olay yalnız izleme merkezine ya da tanımlı telefonlara gider; sesli tanımda siren de çalar. Sessiz kurgu, olayı alıp harekete geçecek bir merkez ya da kişi tanımlı değilse işe yaramaz (bizim okumamız).
- Zorlama kodu: bazı paneller, tehdit altında girildiğinde sistemi kapatır görünüp merkeze ayrı bir olay gönderen bir kullanıcı kodu tanımlamaya izin verir; desteklenip desteklenmediği ve olayın adı panelin kılavuzunda yazar.
- Test: butonlar düzenli denenir; sistem bir merkeze bağlıysa denemeden önce merkez bilgilendirilir. EMO bildirisi (ikincil) panik cihazlarının testinde yanlış alarma özellikle dikkat çeker.
Modeller: panik butonu, alarm paneli, tuş takımı.
İzleme Merkezine Bağlamak Şart mı?
Taradığımız ulusal metinlerde hırsız alarmının bir alarm izleme merkezine bağlanmasını şart koşan hüküm bulunamadı; kuyumcu için de bağlantı işletmenin kararıdır. Karar üç soruya dayanır: gece gelen olaya kim bakacak, kolluğa kim haber verecek, iletişim yolu kesilince kim fark edecek? Merkeze bağlanırsanız bu cevaplar sözleşmeye yazılır; merkezin yeterlilik belgesi, kolluğa bildirim zinciri ve abonelik hakları alarm izleme merkezi rehberindedir. Cihazların kablolu ya da kablosuz seçimi: kablolu mu kablosuz mu.
Kamera ile Birlikte
Kuyumcuda kamera 1.4 ile ayrıca istenir ve 1.5’teki yıllık bakım iki sistemi birlikte kapsar. Panelin röle çıkışı kayıt cihazının alarm girişine bağlanır ya da üreticinin yazılım entegrasyonu kullanılırsa alarm anı kayıtta işaretlenebilir (üreticiye göre değişir); farklı markalarda bunun çalıştığı kurulumdan önce denenir. Fotoğraflı dedektör ve görüntülü doğrulama çalışanların ve müşterilerin kişisel verisini işler: KVKK kamera kuralları; kamera tarafının bütünü: güvenlik kamera sistemleri.
Yangın alarmı mı arıyorsunuz? İşyerinde yangın ihbar butonunun, sirenin ve dedektörün hangi binada zorunlu olduğu Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmeliğin (BYKHY) konusudur: yangın alarm sistemi zorunlu mu. Hırsız alarm paneline bağlanan duman dedektörü bu yükümlülüğü karşılamaz: BYKHY 74/1, algılama sisteminin her parçası için TS EN 54 uygunluğu arar.
Hukuki görüş değildir. Tablo ulusal metinlerin taranmasına dayanır; valilik kararları ve belediyenin ruhsat uygulaması ilden ile değişebilir. ASPEK hukuk danışmanı değildir; ruhsat sürecinde belediyenize ve valiliğe, uyuşmazlıkta hukukçunuza danışın.
ASPEK, Ankara’dan işyerleri için hırsız alarm sistemini projelendirir, kurar ve sonrasında bakımını üstlenir. Keşif ve teklif: iletişim.
Sık Sorulan Sorular
İşyerinde alarm sistemi zorunlu mu?
Her işyeri için genel bir zorunluluk bulunamadı. Kuyumcuda alarm sistemi, işyeri ruhsat yönetmeliğinin kuyum bölümünde (EK-1 (R) 1.3) aranan şartlardandır; patlayıcı madde üreten işyerinin kuruluş izni ve tıbbi ve sağlık ürünü amaçlı kenevir tesisi için de alarm istenir. Market, mağaza, ofis ve depo için ulusal hüküm bulunamadı; ilinizin valilik kararlarını kontrol edin.
Kuyumcuda alarm sistemi zorunlu mu, polise ya da merkeze bağlı olmalı mı?
Alarm zorunlu, bağlantı şartı yok. EK-1 (R) 1.3 alarm sisteminin bulunmasını, 1.5 bakım ve onarımın her yıl düzenli yaptırılmasını ister; metinde izleme merkezi, kolluk bağlantısı, standart ya da panik butonu şartı yer almaz. İlinizde ek şart getiren bir valilik kararı olup olmadığını valilikten ve ruhsat sürecinde görüşü alınan kolluktan öğrenin.
Döviz bürosu ve eczane için alarm zorunlu mu?
Ulusal mevzuatta bulunamadı. Döviz bürolarında kamera ve görüntü kayıt sistemi zorunludur, ilgili tebliğ ve genelgede ise alarm geçmez; ecza deposu yönetmeliğindeki alarm sıcaklık ve nem alarmıdır, eczaneye özgü bir alarm hükmü bulunamadı. Yerel kararlar için ilinizin valiliğine bakın.
Panik butonu nasıl çalışır?
Basıldığında panele, sistem kurulu olsun olmasın alarm üreten bir bölge üzerinden olay gönderir. Sessiz tanımda yalnız merkez ya da listedeki telefonlar haberdar olur, sesli tanımda siren de devreye girer. Kablolu sabit ve kablosuz taşınabilir modelleri vardır; düzenli denenir, merkeze bağlı sistemde denemeden önce merkeze haber verilir.
Dükkân alarmı nasıl kurulur?
Önce korunacak noktalar sayılır: kepenk, giriş kapısı, vitrin camı, kasa, satış alanı, depo ve gözden kaçan arka girişler. Her nokta panelde ayrı bir bölge olur; giriş gecikmesi yalnız girişte tanımlanır, panik butonu kapalı sistemde de çalışan bölgeye bağlanır. Çalışanlara ayrı kod verilir; bildirimin kime gideceği ve izleme merkezine bağlanıp bağlanmayacağı kurulumdan önce kararlaştırılır.
Kepenk alarmı nasıl yapılır?
Kepengin kaldırılması kepenk tipine uygun manyetik kontakla, zorlanması ya da kesilmesi darbe veya titreşim dedektörüyle algılanır. Kepenk geniş aralıklı ve hareketli olduğundan kontağın tipi ve mıknatıs aralığı üreticinin föyünden seçilir; dışarıda kalan cihazın dış ortama uygun olduğuna da bakılır. Ayrıntı manyetik kontak rehberindedir.
Kuyumcu alarmının bakımı ne sıklıkla yapılır?
Yönetmelik “her yıl düzenli olarak” der ve bakım ile onarımı işletmecinin yaptırmasını ister (EK-1 (R) 1.5); yükümlülük alarm ve kamera sistemini birlikte kapsar. Standardın ziyaret sıklığı ise seçilen güvenlik derecesine bağlıdır; ikincil kaynağa göre derece 2 ve 3 sistemlerde yılda iki bakım ya da tek bakımla birlikte uzaktan durum kontrolü öngörülür. Bakımın tarihli kaydını saklamanızı öneririz.